Stadsdichter Enschede

Er zijn heel veel soorten liefde. Liefde die net begint, of die al bijna 50 jaar duurt, liefde die gericht is op een enkel iemand, of meer op de mensheid in het algemeen. Op sommige middelbare scholen worden met Valentijnsdag honderden rozen rondgedeeld die eerder door de leerlingen zijn gekocht. Als je daar een roos koopt voor iemand kun je er een kaartje bij schrijven. Peter en Anke hebben nog nooit Valentijnsdag gevierd, maar liefhebben kunnen ze zeker.
Ga naar het gedicht…

Op 16 december 2011 wordt er een Enschedese organisatie die met vrijwilligers werkt in het zonnetje gezet op de feestelijke jaarlijkse bijeenkomst van de Gemeentelijke Vrijwilligersprijs. De nadruk ligt dit jaar op ‘leren’. Veel vrijwilligers zetten zich in om anderen vrijwillig wat te leren. Maar ook het vrijwilligerswerk zelf is een plek waar veel geleerd kan worden. Caner Kaplan geniet met volle teugen van de leerkans en ervaring die hem op elke vrijwilligersplek die hij vervult krijgt aangeboden. Niet alle mensen, Turken of Nederlanders, jongeren of ouderen, begrijpen dat, zegt hij. Maar misschien kunnen ze dat van hem leren?
Ga naar het gedicht…

Idealen moet je nastreven. Maar hoe geldig zijn idealen als we tientallen jaren verder zijn? Hebben dingen die toen verrukkelijk waren hun waarde behouden, verloren, of staan ze inmiddels in een ander perspectief? Tijdens Nederland Leest kijkt iedereen terug op een ‘vurrukkulluk’ leven zoals Remco Campert dat in 1961 heeft beschreven. Het is nu aan ons om te kijken naar en te praten over wat wij nu belangrijk vinden. Voor Henk Hendriks geldt in elk geval dat aardappelpannenkoeken hun waarde nog niet hebben verloren sinds de jaren ’60, maar er is ook een ideaal voor hem bijgekomen om na te streven: dat iedereen kan lezen en schrijven.
Ga naar het gedicht…

Het enige waar Andrei echt controle over heeft dat zijn zijn ogen. Mihaela doet thuis al een jaar of veertien onderzoek naar hoe hij daarmee kan communiceren. Eerst ontwikkelde ze een communicatiemap met plaatjes, nu zorgt ze dat hij ook met een computer kan werken. Haar wens is dat Andrei zelf altijd kan aangeven wat hij denkt en belangrijk vindt. Zoiets wenst Dave Blank over de UT: hij heeft gezorgd dat er nu, al is het maar een paar weken, in tenten wordt getoond wat er binnen de UT gebeurt voor prachtig onderzoek.
Ga naar het gedicht…

Het instorten van het dak van de tribune bij De Grolsch Veste tijdens de bouw is een menselijk drama. Bert de Haan heeft bij de herdenking een gedicht geschreven als eerbetoon aan de twee doden. Nu schrijft de stadsdichter over de drang om nauwkeurig te analyseren hoe dingen kunnen verkeren: een eerbetoon aan de Onderzoeksraad voor de Veiligheid en aan iedereen die op zoek is naar samenhang tussen oorzaken van grote en kleine menselijke drama’s, om ze in het vervolg te voorkomen.
Ga naar het gedicht…

Macht corrumpeert, er zijn voldoende opera’s waarin dat tot uitdrukking komt. Maar als je integer je beroep uitoefent dan is er geen sprake van macht. Dan gaat het om verantwoordelijkheid. Dan probeer je dat naar eer en geweten te doen. En hoe vervreemdend dit lijkt als je het afmeet aan de werkwijze van het kabinet, bijvoorbeeld bij de Nationale Reisopera, gebeurt dat nog gewoon. Hier worden uiteenlopende opera’s opgevoerd, worden maatschappelijke en educatieve projecten gedaan, wordt kennis gedeeld over kostuums maken en reisbare decors… Tot iemand in Den Haag opeens rare spelletjes gaat spelen.
Ga naar het gedicht…

Er valt vanalles te zeggen over FC Twente. Dat voetbal oorlog is: dat er wat rijke mensen aan de macht zijn en voor massamanipulatie zorgen waarbij partijen tegen elkaar worden opgezet en oergevoelens van wij-zij en vijandschap worden aangewakkerd… maar toen de stadsdichter op het Van Heekplein de fans bekeek die het verlies bij de finale incasseerden wist ze dat haar gedicht ergens anders over zou gaan: over het besef dat verlies niet iets is waar je al te lang bij stil moet staan. Een huilend meisje werd door haar vriendje van een bankje gehesen: ga staan… Het is een verhaal dat aansluit bij hoe we ook verstandig met onze eigen mislukkingen om kunnen gaan, zoals blijkt uit het verhaal van Anne Tuinhout.
Ga naar het gedicht…

Elk jaar vieren we op 5 mei in heel Nederland Bevrijdingsdag. We staan dan nog even stil bij de vrijheid en vrede van direct na de Tweede Wereldoorlog, maar ook bij vrijheid en vrede in het algemeen. Hoe vrij zijn mensen in andere landen? En hoe vrij zijn we eigenlijk in ons eigen land, op het moment dat we een beetje afwijken van de norm? In Enschede wordt op 5 mei ook extra aandacht geschonken aan de relatie met Duitsland in de Euregio. De mooiste vrede is namelijk een toestand waarbij er niet alleen ‘geen oorlog’ is, maar waarbij er juist sprake is van een actieve goede verstandhouding. Moes beschrijft hoe we ook als gewone Enschedeër soms worstelen met dit soort thema’s rond vrijheid en actief in vrede samenleven.
Ga naar het gedicht…

De vestiging van een bedrijventerrein op de Usseler Es houdt de gemoederen in Enschede al vele jaren bezig. Er is zelfs een referendum over geweest waarbij ruim 85% van de stemmers tegen bleek te zijn. Die uitslag werd door het gemeentebestuur naast zich neer gelegd omdat de opkomst onvoldoende zou zijn.
Inmiddels is min of meer besloten dat het bedrijventerrein er gaat komen, de bebouwing wordt per fase door de gemeenteraad geloodst. Afwegingen op basis van milieu, historie en landschap worden niet meer meegenomen in de besluitvorming. De stadsdichter beschrijft wat de verantwoordelijke wethouder nog voor voorbeeld zou kunnen nemen aan Benno Timmerman, fietsenmaker en –handelaar.
Ga naar het gedicht…

Er is elke dag wel iets dat aandacht krijgt; er is een ‘Secretaressedag’, een ‘Dag van het compliment’ en elk jaar op 17 maart ook de ‘Dag van de leerplicht’.
Op die dag worden we er weer aan herinnerd dat het belangrijk is om onderwijs te volgen en/of een opleiding te genieten. Stadsdichter Moes Wagenaar luisterde zowel naar de idealen van de leerplichtambtenaren (‘de leerplicht is eigenlijk niet ingesteld zodat kinderen naar school moesten, maar juist zodat ze naar school mochten’) als naar die van Geki, de moeder van Onno. Moes vraagt zich in dit derde Enschedese Portretgedicht af wat we eigenlijk allemaal moeten, van wie we dat moeten, en waarom…
Ga naar het gedicht…

De gemeentesubsidie voor de Poëziemarathon Enschede is na drie jaar gestopt. Een effectieve – en inmiddels gebruikelijke – manier van de gemeente om initiatieven die net goed uitkristaliseren de nek om te draaien. Maar Adrie laat zich niet zo makkelijk de nek omdraaien. Ze heeft het geld van een kunstprijs die ze in het Volkspark won dit jaar in het festival gestopt. Dit festival moet doorgaan. Waarom? Om dezelfde reden als dat ze een extra verdieping in haar nieuwe huis op Roombeek heeft laten bouwen: omdat het belangrijk is om ruimte te hebben om af en toe rustig na te denken, om tegenwicht te bieden aan alle hufters die altijd zomaar wat roepen. Adrie vecht verstild voor de poëzie.
Ga naar het gedicht…

Er was veel over te doen in Enschede, vooral voorafgaand aan de gemeenteraadsverkiezingen maart 2010. Veel protest, terwijl de beslissing al genomen was om dit ‘obstakel’ tussen het Business– & Sciencepark en de campus van de Universiteit Twente weg te halen. Waarom kwam alle protest te laat? Wie wilden het niet horen? De stadsdichter belicht hoe Mehmet en zijn vader het anders aanpakken: anderen opzoeken, advies vragen, samenleven, zo moeilijk is dat niet.
Ga naar het gedicht…